Zorza polarna – jak i gdzie zobaczyć zorzę?

Sprawdź 7 praktycznych porad, które przybliżą Cię do zobaczenia Zorzy Polarnej.

 

Northern lights Iceland

Przez długi czas moim marzeniem było zobaczyć Zorzę Polarną. To takie niesamowite wrażenie! Czy też Wam się to marzy? Mi udało się już zobaczyć ją 5 razy i to bez wielkiego wysiłku, czy specjalnie organizowanych wypraw. A wcale nie mieszkam w lokalizacji, w której zorza to częste zjawisko – zanim się tu przeprowadziłam to nawet nie wiedzialam, że to w ogóle możliwe. W tym poście zdradzę Wam kilka sposobów, które pomogły mi w moim poszukiwaniu zorzy, więc czytajcie dalej.

Ale na początek, dowiedzmy się czegoś więcej o tych magicznych światłach na niebie.

Aurora Iceland

Jak powstaje zorza polarna?

Zorza Polarna, nazywana też Aurora Borealis i Northern Lights na półkuli północnej, lub Southern Lights i Aurora Australis na południowej półkuli, to naturalne zjawisko świetlne występujące na niebie.

Powstaje miliony kilometrów od Ziemi, na powierzchni Słońca. Podczas rozbłysków elektromagnetycznych  tworzy się wielki strumień naładowanych cząstek – tzw. wiatr słoneczny. Gdy skierowany jest w stronę Ziemi – wtedy mamy możliwość zobaczenia zorzy, co zazwyczaj następuje trzy, cztery noce później.

Cząstki słoneczne oddziałują z Ziemskim polem magnetycznym i niektóre z nich przenikają do atmosfery w okolicy biegunów magnetycznych (dlatego aurora jest najbardziej widoczna w tych regionach). Kolizja naładowanych cząstek słonecznych z atomami powietrza w atmosferze wytwarza energię, która jest zamieniana w światło – zorzę polarną.

Zorza polarna powstaje w różnych formach – może być to łuna unosząca się nad horyzontem, lub tworzyć łuki czy kurtyny. Czasem nieruchomieje na niebie, a innym razem przemieszcza się i zmienia– to wtedy nazywamy ją “Tancerzami Północy”.

W zależności od wysokości na której powstaje – zorza może przybierać rożne kolory. Od niebieskiej, powstającej poniżej 100km, przez purpurową powyżej 100 km, do zielonej tworzącej się pomiędzy 100-240km i czerwonej – powyżej 240km.

Northern lights in iceland

Gdzie można zobaczyć zorzę polarną?

 Zorza powstaje głównie w tzw. “strefie zorzy”, czyli w wysokich szerokości geograficznych w okolicach biegunów magnetycznych, głównie za kołami podbiegunowymi. Im bliżej biegunów, tym większa szansa na zobaczenie zorzy. Jednak, przy wyjątkowo silnej aktywności, zorza jest także sporadycznie widywana w niższych szerokościach geograficznych – jak to zdarzyło się w zeszłym roku w Polsce czy Francji.

Zorza polarna – kiedy jej szukać?

Zorza to naturalne zjawisko świetlne, zależne od aktywności słonecznej, w związku z tym bardzo ciężko jest dokładnie określić czas kiedy  będzie widoczna. Jednak, na podstawie dostępnych informacji i monitorowania aktywności słońca, pewne przybliżone prognozy są dostępne (więcej o tym poniżej).

Zimowe miesiące (od listopada do marca na północnej półkuli), kiedy noce są długie i ciemność zapada wcześniej, są najbardziej popularnym czasem do polowania na zorzę. Ale można także zobaczyć ją w innym okresie – nam udało się podziwiać świetlny pokaz na niebie na Islandii na początku września w zeszłym roku.

Northern lights Iceland

Jaka pora jest najlepsza do oglądania zorzy?

Często zdarza się, że wysoka aktywność zorzy przewidywana jest na środek dnia. Niestety, nie przydaje się to do niczego za bardzo, gdyż, żeby zobaczyć aurorę – musi być ciemno. Optymalny czas to zazwyczaj między 9 wieczorem a 2 nad ranem (większe prawdopodobieństwo jest jednak przed północą), ale jeśli jest ciemno to każda godzina jest dobra – ja swoją pierwszą zorzę zobaczyłam między północą a 2 rano w Szkocji (a rano ruszyłam do pracy! ;)).

7 porad, które pomogą Ci w końcu zobaczyć Zorzę Polarną

Jak zobaczyć zorzę polarną

1. Sprawdzaj prognozy “zorzowe”

W internecie jest sporo różnego rodzaju stron i aplikacji na telefon, które przewidują prawdopodobieństwo wystąpienia zorzy w określonym czasie. Pamietaj jednak, że to wszystko tylko przybliżone informacje, oparte na dostępnych danych. Zazwyczaj można wiarygodnie przewidzieć zorzę na maksymalnie 2 godziny przed jej wystąpieniem. Jednak sprawdzanie ich przydaje się w planowaniu, lub potwierdzeniu czy warto wybrać się w ciemną noc w mroźny zimowy wieczór (zazwyczaj warto!).

Podczas naszej pierwszej nocy na Islandii w Reykjaviku odsłoniło się czyste niebo, z ciekawości sprawdziłam więc aplikację na telefonie, która pokazywała KP4 (co to jest KP wyjaśniam poniżej). Zazwyczaj jest to za mało, żeby zobaczyć coś w Szkocji, ale w drodze do miasta wpatrywałam się intensywnie w północny kierunek i zobaczyłam zieloną łunę nad horyzontem. Szybko więc zawróciliśmy auto i zmieniliśmy plany z odkrywania nocnego życia Reykjaviku na polowanie na zorzę. Wyjechaliśmy poza miasto, mimo, że nie mieliśmy pojęcia gdzie jedziemy, ale dzięki temu mogliśmy oglądać jeden z piękniejszych pokazów, jakie kiedykolwiek miałam okazje zobaczyć.

Jak wejdziecie na stronę Aurora Service, zobaczycie mapę z indeksem KP. Co to jest indeks KP?

To numer, który określa możliwość zobaczenia zorzy z danej lokalizacji. KP 0 oznacza bardzo słabą aktywność zorzy, a KP 9 bardzo silną, która może sprawić, że zorza jest widoczna nawet z centralnej Europy. Nie jest to dokładny wskaźnik, więc jeśli jesteś w miejscu, gdzie mapa wskazuje KP 6, a na aplikacji aktualnie jest KP 5, wciąż możesz próbować i poszukać zorzy, gdyż możesz akurat mieć szczęście.

2. Sprawdź zachmurzenie

Zorzę polarną najlepiej widać na bezchmurnym niebie. Jeśli jest pochmurno, można czasem zobaczyć świetlistą łunę, ale jeśli całe niebo jest pokryte chmurami, wtedy niestety nie zobaczy się za wiele. W Wielkiej Brytanii zazwyczaj używam strony MetOffice, która pokazuje aktualne zachmurzenie nieba w danej lokalizacji. Każdy kraj powinien mieć coś podobnego. 

Aurora in Scotland

3. Śledź Social Media – Facebooka i Instagram.

Mnóstwo ludzi na całym świecie ciągle próbuje zobaczyć Zorzę Polarną (nazywa się ich “Aurora hunters”). Na facebooku można znaleść wiele grup, gdzie członkowie dzielą się radami, najlepszymi miejscówkami i informacjami z pierwszej ręki o aktualnej aktywności zorzy. Zazwyczaj dzieje się to bardzo szybko, więc jeśli wskaźniki są wysokie, a ludzie znajdujący się trochę bardziej na północ od miejsca gdzie się znajdujesz widzą zorzę, wtedy jest duża szansa, że Ty będziesz mieć okazję.

W Wielkiej Brytanii śledzę grupy: Aurora Research Scotland i Aurora Hunters UK.

Jeśli wpiszesz “Aurora” czy “zorza” w wyszukiwarkę na Facebooku, wraz ze swoim krajem, z pewnością znajdziesz o wiele więcej.

Na Instagramie szukaj hashtagów #aurora i #northernlights w Twojej lokalizacji.

Jeśli śledzisz worlderingaround na facebooku – tam też często zamieszczam informacje o aktualnej wysokiej aktywności.

4. Znajdź dobre miejsce do oglądania zorzy – ciemne i z dobrym widokiem na północ

Jak już potwierdzisz, że masz szansę, na zobaczenie zorzy, następnym zadaniem jest znalezienie dobrego miejsca. Najlepiej, żeby było bardzo ciemno. Wyjedź jak najdalej od świateł miasta. Upewnij się, że masz dobry widok na północ (chyba, że jesteś bardzo daleko na północy, wtedy możesz zobaczyć zorzę także nad swoją głową). Dobrym pomysłem jest wyjście na pagórek, co zapewni Ci otwarty widok.

5. Przywyczaj wzrok do ciemności

Często się zdarza, zwłaszcza jeśli zorza polarna jest dość słaba, a chcąca ją zobaczyć osoba nie jest doświadczona w szukaniu, że można jej nie zauważyć, mimo, że łuna zorzy znajduje się nad horyzontem. Dlatego ważne jest, żeby przyzwyczaić swoje oczy do ciemności – nie patrzeć na światła samochodu, wyłączyć latarkę, zmniejszyć jasność telefonu i wpatrywać się w mrok.

Northern lights in Iceland

6. Wiedz czego szukasz

Aurora nie zawsze jest mocno zielona czy fioletowa. Pierwszy raz gdy ją zobaczyłam, na początku była raczej szara i wyglądała jak chmura, jednak za jakiś czas pokazały się słynne kurtyny i nabrała więcej kolorów.

Czasami, chęć zobaczenia zorzy jest tak silna, że każde źródło światła na horyzoncie może się nam wydawać aurorą. Zwłaszcza blisko miast, można zobaczyć światła odbijające się w chmurach, co łudząco przypomina łunę zorzy polarnej. W linku tutaj możecie zobaczyć kilka pytań, które warto sobie zadać żeby się upewnić czy to co widzicie to napewno zorza.

Mój sposób, po tym jak już znajdę dobre, ciemnie miejsce, z daleka od jakichkolwiek świateł, z bezchmurnym niebem, ze wzrokiem skierowanym na północ i coś zobaczę, ale nie jestem pewna – wtedy robię zdjęcie aparatem (więcej na ten temat w następnym punkcie), szukam zielonego odcienia (tutaj to najczęściej spotykany) i zwracam uwagę na kształt – często może być to jedynie łuna nad horyzontem, ale te kilka razy gdy rozpoznałam zorzę jeszcze gdy nie miała mocnych kolorów, to było właśnie po kształcie poruszających się po niebie kurtyn.

Jak uda Ci się zobaczyć zorzę parę razy, wtedy zaczniesz widzieć podobieństwa i różnice i łatwiej będzie Ci ją rozpoznać. Podczas naszego pobytu na Islandii, gdy widzieliśmy aurorę 3 noce z rzędu, jednego wieczoru udało mi się ją zobaczyć przez okno hostelu, wśród świateł dookoła budynku, podczas gdy nikt inny nic nie widział.

7. Użyj aparatu

Zwłaszcza przy zorzy o słabej aktywności, może być ciężko zobaczyć ją w żywych kolorach jedynie gołym okiem – wtedy na ratunek przychodzi aparat. Wynika to z tego, że nie jesteśmy w stanie określić ilości światła wpadającej do naszego oka, natomiast w aparacie można to regulować odpowiednio ustawiając przesłonę i czas ekspozycji. Im dłuższy czas ekspozycji i im bardziej otwarta przesłona, tym więcej światła wpada do aparatu i dzięki temu łatwiej jest wychwycić wszystkie kolory zorzy. Więcej o fotografowaniu zorzy polarnej w kolejnym poście.

Northern lights in scotland


Mam nadzieję, że teraz będzie Wam łatwiej szukać zorzy. Największe prawdopodobieństwo jej zobaczenia jest jednak bliżej biegunów, więc Norwegia, Islandia, Szwecja czy nawet Szkocja są dobrymi miejscami na rozpoczęcie polowania 🙂

Jak zobaczyć zorzę

Udało Ci się kiedyś zobaczyć Zorzę? Daj znać w komentarzach! Jeśli podoba Ci się ten post i uważasz, że może się komuś przydać – podaj dalej!

Liked it? Share it!

2 thoughts on “Zorza polarna – jak i gdzie zobaczyć zorzę?

    1. Oj tak, u mnie bylo marzeniem od dlugiego czasu, ale niespecjalnie sie zajmowalam jego spelnieniem, wiec dopiero jak sie za nie wzielam to sie udalo (jednak dosc ciezko zobaczyc zorze jak sie jest w zlym miejscu o zlym czasie ;)) A Ty podrozowalas gdzies w miejscach, gdzie zorza jest mozliwa do zobaczenia? 🙂

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *